Halloween, de achtergrond naar de voorgrond: antwoorden op vragen van kinderen

halloween

Zelf moet ik zo wennen aan Halloween. De meeste kinderen vinden het fantastisch daarentegen. Je eng verkleden en op deze manier het donker aangaan. Ik merk dat ik het prettig om meer achtergrondinformatie te hebben. En wil ik mijn kinderen, en mijzelf, iets meer kader geven om maskers, snoep en andere enge dingen in te plaatsen. Hieronder het antwoord op vijf vragen die je kinderen je kunnen stellen. Maar laat ze vooral ook een antwoord zijn op jouw eigen vragen.

Wat betekent Halloween?

In feite verenigt Halloween drie feesten in één: het vruchtbaarheidsfeest, nieuwjaarsfeest en dodenverenigingsfeest. Halloween vindt zijn oorsprong in het feest Samhain van de Kelten. Op 31 oktober vierden zij het afsluiten van het zonnehalfjaar. Tevens was Samhain een voorbereiding op het winterhalfjaar. Voor de Kelten begon het nieuwe jaar met het aanvangen van de winter en niet zoals wij gewend zijn op 31 december. Tevens zou er bij de aanvang van de winter een barst in de tijd ontstaan waardoor de spirituele wereld geopend werd. Zielen van de doden kregen de kans om terug te komen. Men maakte vuren om de onvriendelijke geesten weg te jagen. Samhain smolt later in de tijd samen met Romeinse en Christelijke gebruiken en groeide uit tot All Hallows Eve; de avond voor Allerheiligen op 1 november. Nu Halloween genoemd.

Je eng verkleden, waarom?

Omdat de oude Kelten de kwade geesten wilden verdrijven; toentertijd droegen ze dierenhuiden en maskers. Dit is goed uit te leggen aan oudere kinderen. Voor jongere kinderen is het denk ik fijn om te begrijpen dat we het donker vaak eng vinden en dat het kan helpen om je dan zelf eng te verkleden. Enge gewaden aantrekken en gruwelen via verbeelding om de angst aan te gaan.

Dit feest is toch Amerikaans?

In de negende eeuw na Christus namen de Ierse, Engelse en Schotse immigranten Hallow’s Eve mee naar Amerika. Van oorsprong komt Halloween dus uit Europa.

Een pompoen?

De Kelten gebruikten suikerbiet om lampen uit te snijden. Later bleek de pompoen geschikter. Vandaar dus de pompoen.

En appels?

Vanuit de Keltische traditie staat de appel symbool voor de ziel. Vandaar dat er vaak spelletjes met appels gespeeld worden tijdens Halloween.

Je kunt Halloween zien als een ritueel om de zomer vaarwel te zeggen en het winterhalfjaar tegemoet te treden. En een manier om een weg te vinden om angsten en het donker aan te gaan. Maak er je eigen ritueel/feest van, op een manier die bij jou en je gezin past!

 

 

 

 

De plek van een overleden kind in het gezin

vierkantje 05

Op weg naar de toekomst, in verbondenheid met het verleden

Regelmatig krijgt Mijn gouden traan een interessante vraag. Een vraag voor een specifieke situatie en altijd een vraag die uit liefde wordt gesteld. En zoals het is met rouw en verlies zijn antwoorden slechts tips en handreiking, en geef ik mogelijkheden tot verdieping. Een ieder doorloopt zijn eigen weg door rouw en heeft zijn eigen ruimte van persoonlijk verlies; gevuld met eigen ervaringen, een eigen referentiekader, eigen talenten en voorkeuren, eigen tips voor zichzelf en zijn omgeving.  Mijn gouden traan stimuleert in haar antwoord de vraagsteller verder op weg te gaan: op weg naar de toekomst en in verbondenheid met het verleden.

Voor dit stuk heb ik het boek van Stapeltjesverdriet van Sabine Nooten als verdieping gebruikt. Evenals de website www.kusjeindewind.nl. 

Een overleden kind hoort voor altijd bij het familiesysteem

Soms was je nog maar kort een gezin; minuten, dagen, maanden, jaren. En dan overlijdt je kindje. Ondanks dat het kindje fysiek niet meer aanwezig is, hoort het voor altijd bij het familiesysteem. Voor altijd, hieruit klinkt een altijddurende verbondenheid.

Kinderen willen weten wie er allemaal bij het gezin horen 

Nooten (2009, p.42) zegt hierover: Kinderen willen weten wie hun ouders zijn en wie er allemaal bij het gezin horen. Dat weten geeft veiligheid en vertrouwen. Daarvoor hebben ze informatie nodig en dat is juist voor ouders en verzorgers soms lastig en pijnlijk als het gaat over een verliestrauma. Alle leden verdienen een plek en een naam, ook als ze heel jong gestorven zijn.

Uiteraard kan het krijgen van een kind je nadat een kind overleden is veel elementen van het verlies naar boven halen: herinneringen, emoties. Kinderen, hoe jong ook. voelen dit feilloos aan. Kinderen zijn zeer gevoelig. Er is een sterke zielsbinding tussen moeder en kind. Het verdriet is niet weg te nemen en dat zou ook zeer onnatuurlijk zijn.

Jouw kracht als ouder 

Jouw kracht is een manier vinden om het verlies te integreren in je gezin op een manier die bij je past. Een lastige taak, maar alleen al het feit dat je over nadenkt maakt je krachtig en een zorgende ouder. Een zorgende ouder voor alle kinderen!

Tips (doe wat bij je past en waar je je goed bij voelt)

  • Noem de naam van het overleden kind regelmatig
  • Benoem de relatie tussen de kinderen, ‘ dat is jouw zus’.
  • Benoem dat je gevoel bij de situatie, dat je er soms heel verdrietig van kan zijn omdat je het kindje mist EN dat he heel gelukkig bent met de kind(eren) die je nu hebt. EN dat het fijn is om aan het overleden kind te denken.
  • Als ze wat ouders zijn kun je benoemen dat alle kinderen een eigen plek hebben, in het gezin. Eventueel verduidelijken met een stamboom of genogram.
  • Wanneer kinderen ouder zijn kunnen ze voor je willen zorgen, geef dan aan dat je dat heel lief vindt en zorgzaam, bedank ze en benoem dat zij kind zijn en dat jij de ouder bent.
  • Hoe jong het kindje ook is, vertel over zijn broer of zus. Erkenning, aanwezigheid, verbondenheid.
  • Wanneer je foto’s hebt kun je deze af en toe er bij pakken. Of misschien heb je een herinneringsplekje in huis.
  • Samen naar de begraafplaats, kan al vanaf heel jong. Wanneer je hier vroeg mee begint wordt het een normale activiteit en waarschijnlijk een activiteit die kinderen fijn vinden. Het hoort bij het gezin.
  • Laat sommige data (verjaardag, sterfdag etc.) extra duidelijk aan bod komen. Misschien door middel van een ritueel dat past bij je gezin. Heb je een symbool, een woord of een handeling die kracht bij zetten aan de dag?

Vind de glinstering in jouw gouden traan! 

Het verlies van je kindje is een gouden traan. Die traan mag je koesteren, verzorgen en er laten zijn. En wat is voor jou de glinstering in die gouden traan?

 

 

 

 

Je kind is bang voor die enge clowns, en nu? Tips!

Het nieuws doet al een paar dagen verslag van die enge clowns. Kinderen komen er mee in aanraking en stellen vragen, logisch! Bij mijzelf komen dan vragen op over wat ik kan zeggen om de zorg van mijn zoon over deze gekke enge verklede figuren serieus te nemen. En dan het liefst op een manier die hem rustig aan de nacht doet beginnen. En een manier die hem alert houdt, maar ook niet nog angstiger maakt. Nog niet zo makkelijk. Zodoende ben ik een beetje gaan zoeken en heb ik allereerst opgeschreven wat clowns in zijn algemeenheid ‘eng’ kan maken voor mensen. En ik heb een aantal tips opgeschreven over hoe je met je kind kunt praten over de recente verschijningen in het land. Hopelijk heb je er iets aan en heb je een mooie aanvulling dan hoor ik deze graag,  Dan vul ik het lijstje aan.

Wat maakt het dat sommige kinderen clowns eng vinden?  

Door de schmink zie je geen interactie in het gezicht. Dit maakt het voor sommige kinderen onvoorspelbaar.

De manier waarop kinderen voor de eerste keer in aanraking komen met een clown en op welke manier ouders met deze clown omgaan, vormt een patroon voor het kind. Wanneer ouders zorgeloos en relaxed lachen met de clown, dan zullen kinderen dit ook sneller op deze manier overnemen.

Individuele verschillen: de één houdt van griezelen en spookhuizen, de ander niet.

De leeftijd waarop kinderen in aanraking komen met een ‘ enge’ clown. Op een bepaalde leeftijd, en dit verschilt per persoon, zijn kinderen en jongeren in staat om te beseffen dat het geen reële bedreiging is.

De reacties van mensen om kinderen heen. Wanneer volwassenen bang zijn, zullen kinderen sneller volgen en dit gevoel overnemen.

Kinderen zijn over het algemeen gevoeliger voor nieuwe prikkels en stimulerende factoren van buitenaf; dit omdat hun zenuwstelsel volop in ontwikkeling is. Zo kunnen ze extra reageren op andere visuele prikkels dan normaal. Een ontmoeting met een clown op een bepaalde leeftijd gewoon teveel zijn voor een kind.

Tips om te praten met kinderen over de zogenaamde ‘ enge’ clowns

Neem je kind serieus en vraag wat het maakt dat het kind er zo van schrikt.

Benoem dat sommige mensen clowns spannend vinden. Hiervoor kunnen verschillende redenen zijn.

Benadruk dat deze enge clowns een manier humor hebben die heel veel andere mensen niet begrijpen. Hun doel is het laten schrikken van mensen op een ongepaste manier. De mensen onder het clownmasker hebben niet geleerd hier goed mee om te gaan.

Benoem dat we een goed politiesysteem hebben in Nederland dat overal extra oplet of ze enge clowns zien.

Laten we niet vergeten dat de vrolijke clowns, en gelukkig zijn daar er veel meer van, er zijn om kinderen en volwassen te laten lachen. Of om ze een nare situatie of ziekte te laten vergeten, denk maar aan de cliniclowns.

Benoem dat het goed is dat je kind er over nadenkt; dit zorgt voor oplettendheid en kennis.

Brainstorm samen over helpende (leuke) gedachten wanneer de angst oploopt. Eventueel kun je ze opschrijven.

 

 

 

 

 

Gesprekskaartjes moederdag 2016!

Omdat verhalen verbinden heeft Mijn gouden traan een aantal gespreksstarters gemaakt voor Moederdag. Deze vragen stimuleren en prikkelen een gesprek tussen moeder en kind. Ik ben gek op dit soort kaartjes en heb leuke gesprekken met mijn kinderen door middel van vragen op kaartjes. Op de blanco kaartjes kun je uiteraard jouw eigen vragen zetten die je toe wilt voegen. Veel plezier ermee!

gespreksstarters moederdag

IMG_5734

 

Met kinderen praten over de aanslagen in Brussel: 12 tips

Weer bereikt ons vreselijk nieuws. Terwijl ik nu aan het werk ben in de klas besluit ik in mijn pauzetijd dat het wellicht voor sommige mensen fijn is om tips achter de hand te hebben wanneer je met kinderen in gesprek gaat of wanneer je kinderen met vragen komen.

  1. Wees je bewust van je eigen gevoelens wanneer je met je kinderen in gesprek gaat over een moeilijk en complex onderwerp. Het is fijn als je met de emoties onder controle zo’n gesprek aan kunt gaan.
  2. Laat het kind het gesprek leiden. Stimuleer het kind om te vertellen wat het heeft gehoord, wat de zorgen en angsten zijn. Vertel dat alle vragen gesteld mogen worden eb besteedt uitgebreid aandacht aan de emoties die het kind voelt.
  3. Wanneer kinderen stil zijn betekent het niet dat ze niet meekrijgen wat er gebeurt. Alle kinderen zijn verschillend en sommigen voelen zich niet comfortabel wanneer ze hierover praten. Geef je kinderen aan dat ze altijd bij je terecht kunnen wanneer ze vragen hebben. Soms komen kinderen wat later met vragen. Dit kan komen doordat ze het nieuws later oppakken of omdat ze op school opnieuw geconfronteerd worden met het nieuwsfeit.
  4. Radio, tv en internet geven ons 24 uur per dag nieuws: stel een limiet. Al gauw zijn we heel veel uren per dag met het nieuws bezig wanneer er iets heftigs gebeurt. Kinderen krijgen hier veel van mee, ook al lijken ze geen aandacht te hebben. Het is goed om gezette tijden aan te houden voor het kijken van nieuws.
  5. Bespreek specifieke angsten. Kinderen kunnen angstig worden van dit soort situaties. Ze betrekken het bijvoorbeeld op hun eigen leven. Brussel is niet ver weg. Misschien zijn ze er geweest. Het komt echt hun belevingswereld binnen. Sussen en zeggen: ‘ maak je geen zorgen, er zal on niets gebeuren’  heeft geen zin. Kinderen voelen het aan wanneer je valse of onrealistische zekerheden geeft. Wat wel interessant is om samen met het kind te bekijken wat we tegenover angst kunnen zetten: vertrouwen, samenzijn, mooie dingen.
  6. Bespreek wat er allemaal wordt gedaan om iedereen in veiligheid te houden. Je kunt uitleggen dat je als ouder alles doet om je kinderen veiligheid te bieden. Dat de politie in België er alles aan doet om de mensen in veiligheid te brengen en dat de politie in Nederland ook zorgt voor veiligheid.
  7. Houd de leeftijd van je kind in de gaten. Jonge kinderen kunnen nog magisch denken, kinderen van zes zijn erg geïnteresseerd in feiten. Weer oudere kinderen (9 jaar) kunnen gruwelen bij de feiten. En pubers zijn bezig met een losmakingsproces (op eigen benen staan).
  8. Detailmanagement is belangrijk. Je kunt er over praten met kinderen, dit is belangrijk. Kinderen hoeven niet alle details te weten. Maak hierin een keuze.
  9. Leg de zeldzaamheid van dit soort gebeurtenissen uit. Je kunt misschien niet zeggen dat het nooit meer zal gebeuren. Je kunt wel duidelijk maken dat dit soort gebeurtenissen zeer zeldzaam zijn. 
  10. Onderzoek mogelijkheden om weer rustig te worden. Uiteraard ken je als ouder je kind het beste en weet je wat het kind afleiding en ontspanning geeft. Samen met het kind brainstormen kan natuurlijk ook. Mijn zoon van 9 wordt rustig wanneer hij het liedje van Kinderen voor Kinderen luistert ‘ Als ik de baas zou zijn van het journaal’. Hij bedenkt dan allemaal leuke dingen die hij in het nieuws zou willen vertellen. Als tegenhanger van al het nare nieuws.
  11. Houd je aan de routine van de dag en breng tijd samen door. Wanneer kinderen angstig zijn is het goed om tijd samen door te brengen. Ook de routine van de dag geeft kinderen veiligheid.
  12. Wanneer je het nieuws ziet, benadruk dan wat de hulpverleners allemaal doen. Dat er zoveel mensen zijn die helpen, dat er zoveel mensen zijn op de wereld die zorgen voor een ander!

Je mag gelukkig zijn!

De Verenigde Naties hebben 20 maart uitgeroepen tot Internationale Dag van Geluk en willen dat iedereen die dag deelt in vreugde. Volgens de Algemene Vergadering van de VN is ‘het nastreven van geluk een fundamenteel menselijk doel’.

Onmogelijke opdracht 

Alleen de titel van deze dag klinkt hol, alsof er nog iets bij hoort. Gelukkig zijn, deze dag in vreugde delen zal bij sommigen wellicht opstandigheid teweeg brengen. Het klinkt als een opdracht die je niet voldoende kunt afronden.

Nadenken over geluk

Misschien kon er beter staan: ‘ we willen dat iedereen op 20 maart nadenkt over geluk, je eigen geluk en het geluk van anderen’. Zoals Bormans (2015) zegt: ‘ Geluk valt niet uit de lucht.’  Hij beschrijft geluk als een levenshouding: optimisme, je goed in je vel voelen, jezelf doelen stellen en die realiseren, zingeving, veerkracht opbouwen, samenleven en keuzes maken.

Levenshouding

Belangrijk dus om de thema’s die geluk beïnvloeden in ogenschouw te nemen wanneer je geluk overdenkt en bespreekbaar maakt met je eigen kinderen of kinderen in de klas. En wanneer je je beseft dat levensomstandigheden maar een klein stukje van geluk beïnvloeden dan zijn de gesprekken en aandacht die je geeft aan een positieve houding en de manier waarop je naar de wereld kijkt (opvoeding) zeer waardevol voor de ontwikkeling van kinderen.

Recht op verdriet

Vergeet ook nooit, en zeker op de dag van geluk niet, dat een ieder recht heeft op verdriet. Wanneer we kinderen hierin willen ondersteunen kunnen we de thema’s die verwant zijn aan geluk extra in onze gedachten nemen. Dit biedt mogelijkheden voor de ontwikkeling van competenties. Op deze manier ben je toekomstgericht bezig, en zijn we bezig met de zingeving van ons leven.

Je mag gelukkig zijn!

Als laatste zou ik willen zeggen, probeer eens na te denken over wat je tegen kinderen zegt, Hoe vaak zeggen we niet: ‘ Ik wil dat je gelukkig bent.’ Hierin ligt in feite een onmogelijke opdracht, waarbij het zelfs zo zou kunnen zijn dat een kind gelukkig is voor de ander en zonder te weten wat gelukkig zijn precies inhoudt. Een onmogelijk opdracht dus.

Zeg eens: ‘ je mag gelukkig zijn!’ En neem de thema’s die bij geluk horen mee in je opvoeding, Dit geeft recht op vrijheid, recht op verdriet en recht op eigen keuzes. Kortom, recht op een eigen ontwikkeling.

 

New-Intl-Day-Happiness

Het kind volgen is goud waard!

Mijn gouden traan kreeg twee weken geleden een bericht van een leerkracht: het zusje (3,5) van een kleuter (5,5) was overleden. Dit zusje overleed na een lang ziekbed. Of Mijn gouden traan nog tips had: datgene wat mij te binnen schoot en enige handreiking stuurde ik naar de desbetreffende leerkracht.

Vandaag kreeg ik terugkoppeling. En wat heeft deze leerkracht de leerling prachtig gevolgd in de eigen behoeften: de uniciteit in het rouwproces spreekt al op jonge leeftijd.

Het meisje was blij weer op school te zijn. Omdat er een vakantie tussen zat, was het meisje twee weken niet naar school geweest. De erkenning van de juf was voor dat moment voldoende. Herkenning in de vorm van bijvoorbeeld een gedenkplekje was niet nodig. Het meisje wilde dat niet.

De juf gaf aan dat ze extra aandacht had voor het meisje, een schouderklopje, een extra knuffel; warmte en veiligheid. Essentieel voor het meisje op dat moment.

Op de dag van de uitvaart heeft de juf met de andere kinderen een mooi gesprek gevoerd over de begrafenis. Bovendien ging de juf met een aantal collega’s naar de uitvaart.  Zeer waardevol voor het meisje: de juf weet ervan, want ze was erbij. Opnieuw erkenning. Niet alleen voor nu maar ook voor straks.

Samen met de kinderen uit de klas heeft de juf een mooi troostcadeau geknutseld voor het meisje. Laat je inspireren!

knuffel